IsGeschiedenis.nl biedt dagelijks achtergronden bij het nieuws. In dit dossier kun je historisch nieuws lezen. Daarmee bedoelen we: nieuws over geschiedenis.

De martelaren van 26 augustus 1914

          26 augustus
Gedenkteken Eerste Wereldoorlog in Rossignol in België

Ook Rossignol heeft een gedenkteken, zoals zoveel dorpen en steden in België. De Grote Oorlog is nooit ver weg. De Caveau des fusillés is gebouwd voor in 1914 doodgeschoten burgers. Buiten het dorp geeft een Piéta de plek aan waar de burgers werden vastgehouden. Lees verder

Een korte reis door de geschiedenis van de auto

       31 juli
©Jupiterimages/ liquidlibrary/Thinkstock

Van exclusief statussymbool naar gebruiksvoorwerp van alleman, naar car sharing en auto’s huren.
Lees verder

Geschiedenis van het wiel

       24 juli
De eerste wielen bestonden uit alleen maar hout.

Het wiel is voor de mensheid van enorm groot belang geweest. Niet alleen voor transport in de middeleeuwen, maar ook voor de latere industrie. Denk maar aan het tandwiel of een watermolen. Deze zouden anders niet mogelijk zijn geweest. In het Oude Egypte bouwden ze enorme piramides, zonder ‘het wiel’. Stel je eens de mogelijkheden voor als zij toen al wel de beschikking hierover zouden hebben.
Lees verder

De geschiedenis van de postzegel

De geschiedenis van de postzegel

Op een veiling van het New Yorkse veilinghuis Sotheby´s is het record voor de duurste postzegel verbroken. Het gaat om de postzegel ´One-Cent Magenta´, een negentiende-eeuwse zegel uit Brits-Guinea. De zegel met een oorspronkelijke waarde van één cent werd al na twee minuten gekocht door een anonieme koper voor ruim zeven miljoen euro. De postzegel is al lange tijd een verzamelaarobject, maar wanneer ontstond de postzegel eigenlijk? Lees verder

De belangrijkste weersverwachting uit de geschiedenis

       6 juni
Generaal Eisenhower spreekt zijn manschappen toe.

Regen valt uit een grauw laaghangend wolkenpakket en een tot stormachtig aantrekkende zuidwestenwind stuwt hoge golven tegen de kusten van Normandië. Het eerste diffuse ochtendlicht wordt zichtbaar daar aan de rand van bezet Europa op maandagochtend 5 juni 1944. Een etmaal later vindt de geallieerde invasie plaats op de Normandische kust; een grootschalige militaire operatie van ongelooflijk groot belang voor het verdere verloop van de Tweede Wereldoorlog.

Lees verder

D-Day: Amerikaanse invasie op Omaha Beach

D-Day Normandië 1944

Op 6 juni 1944 probeerden Amerikaanse troepen de kust van Omaha Beach te bereiken, het begin van operatie Overlord. Het was het startschot van D-Day: de geallieerde invasie in het door Duitsland bezette West-Europa tijdens de Tweede Wereldoorlog. In totaal bestond de invasiemacht uit bijna 5000 schepen met meer dan 200.000 soldaten en matrozen aan boord. Samen met de Britten hadden de Amerikanen het grootste aandeel hierin.

Lees verder

Nieuw scheppingsverhaal Adam en Eva ontdekt

Jan van Scorel, Adam en Eva

Op Ugaritische kleitabletten uit de 13e eeuw v.Chr. is een alternatieve versie van de mythe van Adam aangetroffen. De tabletten zijn meer dan een eeuw geleden aangetroffen in Syrië. In de jaren ’70 zijn ze ontcijferd, maar Nederlandse onderzoekers hebben de inhoud van de tabletten nu samengevoegd tot één verhaal en vergeleken met het Bijbelboek Genesis. Deze vondst heeft invloed op hoe men het Bijbelse scheppingsverhaal kan interpreteren. Lees verder

Razzia’s, Schutzbrief en deportatie

       9 mei
"’Beschermingsbrief’, uitgevaardigd door Van Eysinga aan de Nederlandse ambtenaren van het Hof in 1944.” (Lyber Bel, Griffie van het Internationaal GerechtsHof. (Foto beschikbaar gesteld door de Griffie van het Internationaal Gerechtshof)

Elders in het land wordt de situatie steeds grimmiger. Rotterdam is op 10 november het toneel van een tweede grootschalige razzia. Winkels worden gesloten, het verkeer wordt gestopt in de straten en vijftigduizend mannen worden weggevoerd. Van Eysinga vreest dat Den Haag zal volgen. ‘In deze omstandigheden’, schrijft hij, ‘dacht ik dat het passend zou zijn om mijn medewerkers en mijzelf te beschermen met een beschermende brief (Schutzbrief).’

Lees verder

Het Belgenmonument

       8 mei
Mozaïk bij het Belgenmonument

Tijdens de Eerste Wereldoorlog trokken een miljoen Belgen de grens over van het neutrale Nederland. De zes miljoen Nederlanders hadden hun handen vol aan deze vluchtelingen. Op korte termijn moesten zij voor onderdak en voor voedsel zorgen. Veel Belgen reageerden dankbaar op de aangeboden hulp, maar onder gevluchte militairen was er weerstand tegen de Hollanders. Een confrontatie in een van de interneringskampen kreeg een dodelijke afloop. Ook in de politiek ontstonden spanningen. België maakte in 1918 aanspraak op Nederlands grondgebied.

Lees verder

Arrestaties en een strikte grens

       7 mei
Medewerkers van de griffie van het Permanente Hof van Internationale Justitie aan het einde van de jaren ’30. In het midden, Griffier Julio Lopez-Olivàn (Spanje).” (Foto beschikbaar gesteld door de Griffie van het Internationaal Gerechtshof)

In het jaar 1942 groeit de druk op Van Eysinga en het Hof. De eerder opgestelde nota valt begin dit jaar in handen van de Sicherheitspolizei, wat leidt tot de arrestatie van één van de auteurs – een voormalig student van Van Eysinga. Later dit jaar, nota bene op de verjaardag van zijn vrouw, krijgt hij te horen dat zijn zoons, Dirk en Tjalling, en hun schoondochter gevangen zijn genomen. Zij zullen enige maanden doorbrengen in kamp Amersfoort. Lees verder

Lancaster bommenwerper tijdens de Tweede Wereldoorlog

Lancaster bommenwerper 1945

Op 5 mei 2014 werd er middels een herdenkingsvlucht een eerbetoon gebracht aan de 29 overleden Britse soldaten die met hun vliegtuig op Goerree-Overflakkee sneuvelden. De herdenkingsvlucht werd gevlogen door de laatst werkende Lancaster bommenwerper in Europa, de vliegtuigen die de Britten in de Tweede Wereldoorlog vlogen. Het vliegen van een Lancaster was voor de soldaten een zeer risicovolle onderneming: 431 Lancaster stortten neer in Nederland gedurende de oorlogsjaren. Lees verder

Van Eysinga en het Permanente Hof van Internationale Justitie onder Duitse bezetting

       5 mei
Leden van het Permanente Hof van Internationale Justitie. Foto door Griffie van het Internationaal Gerechtshof

Op dinsdag 15 juli 1940, daags voor het vertrek uit Den Haag van de leden van het Permanente Hof van Internationale Justitie, komen de Spaanse griffier Julio López Oliván en de Nederlandse rechter Willem Van Eysinga voor een laatste keer bijeen in het Vredespaleis. In het bijzijn van accountant Dirk Bruinsma controleren zij de kas en treffen zij financiële maatregelen voor het vertrek van president José Gustavo Guerrero en de griffier. Lees verder

Michael Rockefeller vermoord door kannibalen

       18 april
Papoea´s in Nieuw-Guinea 1955

De Amerikaanse journalist Carl Hoffman geeft aan dat de gouverneurszoon Michael Rockefeller in 1961 geen natuurlijke dood stierf, maar vermoord en opgegeten is door kannibalen in Nieuw-Guinea. De Nederlandse regering zou op de hoogte zijn geweest van het drama, maar heeft de feiten altijd verzwegen.

Lees verder

Oranje op het Wereldkampioenschap Voetbal

       15 april
Het WK Voetbal in 1974, Nederland tegen Argentinië.

Het Nederlands Elftal wordt vaak het beste land genoemd dat nooit een Wereldkampioenschap voetbal won. Drie verloren finales zijn op zich een goed argument daarvoor. Maar de geschiedenis van Oranje op het WK reikt verder.

Lees verder

Herdenkingsreizen – 70 jaar oorlogsjaar ’1944′

       10 april
Herdenkingsreizen Durendale - 70 jaar oorlogsjaar '1944'

Traditiegetrouw staat de maand mei in het teken van de herdenking van de Tweede Wereldoorlog. Op 4 mei hebben we onze Nationale Dodenherdenking en op 5 mei Bevrijdingsdag. Minder nadrukkelijk staan velen in de periode van 10-14 mei stil bij de Duitse inval in 1940. Deze data markeren vijf donkere oorlogsjaren die nog steeds nadrukkelijk aanwezig zijn.

Lees verder

Oorsprong van St. Patrick’s Day

       17 maart
Oorsprong van St. Patrick’s Day

Patricius, beter bekend als St. Patrick, blaast zijn laatste adem uit. De van oorsprong Schotse Patrick zag het als zijn missie om het heidense Ierland te bekeren tot het christendom en werd vanwege zijn inspanningen heilig verklaard. Op zijn sterfdag, 17 maart, wordt hij tegenwoordig nog steeds geëerd. Lees verder