Tijd van steden en staten. Periode in de geschiedenis van '1000-1500' met berichten over o.a.: hoge middeleeuwen, late middeleeuwen, Kruistochten, ontdekkingsreizen, 100-jarige Oorlog, Reconquista, keizers en pausen, pest, steden en staten, Ottomaanse Rijk, Investituurstrijd en nog veel meer.

Het verhaal van Pinksteren

       17 mei 2013
Schilderij 'Pentecote' van Jean II Restout, Wikimedia Commons

Ieder jaar is het 49 dagen na Pasen Pinksteren. Veel Nederlanders verwelkomen de vrije dag, maar vaak weten zij niet waaraan zij dit te danken hebben. Het christelijke feest draait om de komst van de Heilige Geest na de hemelvaart van Jezus. Pinksteren werd in de middeleeuwen acht dagen lang gevierd en was verbonden met de lentefeesten. Lees verder

Share

La Divina Commedia van Dante

       14 mei 2013
Schilderij 'Dante en zijn gedicht' van Michelino, Wikimedia Commons

14 mei 2013 verschijnt de langverwachte nieuwe thriller van Dan Brown, Inferno. In het boek moet kunsthistoricus Robert Langdon symbolische puzzels oplossen om de wereld te behoeden voor onheil. In dit deel van de reeks rondom Langdon staat de Italiaanse stad Florence centraal. De goddelijke komedie van de 13e eeuwse dichter en politicus Dante Alighieri vormt de achtergrond van het verhaal. Lees verder

Share

12 mei jarig: Willem V van Holland

    12 mei 2013
Tekening van Willem V van Holland, Wikimedia Commons

Graaf Willem V van Holland is slechts vier jaar graaf van Holland, Zeeland en Henegouwen. Hij moet eerst de macht zien over te nemen van zijn moeder en wordt eenmaal aan de macht al snel in de gevangenis gegooid wegens moord. Willem V van Holland werd geboren op 12 mei  1330 te Frankfurt. Lees verder

Share

5 mei jarig: Alfons III van Portugal

    5 mei 2013
Alfons III

Met de verovering van de Algarve in 1249 voltooid Alfons III de Portugese Reconquista, een periode van ongeveer 800 jaar waarin christelijke koninkrijken het Iberische Schiereiland op de Moslims heroverden. Als ‘Koning van Portugal en de Algarve’ neemt hij veel vooruitstrevende maatregelen die vooral de middenklasse meer rechten gaf.

Lees verder

Share

Cultuurreligieuze achtergrond van de spanningen in Kosovo

          23 april 2013
Sint Arsenije I Sremac, freso in de kerk van de Heilige Apostelen in Peja

Op vrijdag 19 april 2013 bereikten Servië en Kosovo een historisch akkoord. Daarin werd vastgesteld dat de Servische minderheid in Kosovo meer autonomie krijgt en Servië zich niet meer met het gebied zal bemoeien. Een verontwaardigde Servische minderheid reageerde echter furieus op deze afspraak. De verwikkelingen nodigen uit om de dieperliggende oorzaken van de onvermoeibare sentimenten in het gebied onder de loep te nemen. Lees verder

Share

Oudste recepten uit de middeleeuwen ontdekt

             18 april 2013
Een stel maakt gevogelte klaar aan het spit in 1432. Bron: Wikimedia Commons

Een groep Britse wetenschappers heeft nieuwe middeleeuwse recepten ontdekt die meer dan 150 jaar ouder blijken te zijn dan de tot dan toe oudst bekende recepten. Het gaat om meerdere instructies uit de eerste helft van de 12e eeuw voor het klaarmaken van sauzen die samen met schapenvlees, varkensvlees, kip en eend gegeten werden. Lees verder

Share

18 april jarig: Lucrezia Borgia

    18 april 2013
18 april jarig: Lucrezia Borgia. Bron: Wikimedia Commons

Lucrezia Borgia was de onwettige dochter van Paus Alexander VI en zijn minnares Vannozza Cattanei. Destijds werd er veel gerept over incestueuze handelingen van Borgia met haar vader en broer. Waarschijnlijk zijn deze verhalen door tijdgenoten aangedikt vanwege de beroemdheid en macht van de familie Borgia. Lucrezia Borgia werd geboren op 18 april 1480 het Italiaanse Subiaco.   Lees verder

Share

16 april jarig: Koning Jan II van Frankrijk

    16 april 2013
Een portret van Jan II ‘de goede’ van Frankrijk. Bron: Louvre/Wikimedia Commons

Jan II van Frankrijk had in zijn regeerperiode niet alleen te kampen met de gevolgen van de Zwarte Dood (de pest), maar leed ook grote nederlagen in de eerste fase van de langslepende Honderdjarige Oorlog (1337-1453) tegen Engeland. De onfortuinlijke koning Jan II ‘de goede’ van Frankrijk werd geboren op 16 april 1319. Lees verder

Share

Leonardo da Vinci: Homo universalis

'Da Vinci sterft in de handen van koning Frans I' door Jean Ingres, 1818

“Ik heb God en de mensheid beledigd, want mijn werk heeft nooit de kwaliteit gehaald die het had moeten bereiken.” Ondanks zijn zelfbenoemde falen creëerde Leonardo da Vinci de twee beroemdste schilderijen uit de geschiedenis: de Mona Lisa en het Laatste Avondmaal. Bovendien staat hij door zijn prestaties in de beeldhouwkunde, anatomie, schilderkunst, wetenschap en filosofie bekend als het schoolvoorbeeld van de ‘homo universalis’, de universele mens. Lees verder

Share

Beknopte geschiedenis van de tolweg

    10 april 2013
Tolsysteem in Roemenië, 19e eeuw

We zijn decennia bezig geweest om barrières in de Benelux weg te halen, die nu in een klap weer terug zijn

Lees verder

Share

6 april jarig: Rafaël Santi

    6 april 2013
Zelfportret van Rafaël Santi, 1506. Bron: Wikimedia Commons

Rafaël Santi (of: Sanzio) is naast Leonardo da Vinci en Michelangelo Buonarotti een van de beroemdste meesters van de Italiaanse Renaissance-schilderkunst. Hij stond bekend als vriendelijk en charmant en had naar eigen zeggen ‘tijdens het schilderen een gevoel van honger naar mooie vrouwen.’ Rafaël Santi werd geboren op 6 april 1483 in de Italiaanse stad Urbino. Lees verder

Share

Niccolò Machiavelli en zijn politieke filosofie

       4 april 2013
Niccolò Machiavelli

Vanaf de late 14e eeuw voltrok zich in Europa de geleidelijke overgang van de middeleeuwen naar de renaissance. Na een lange periode van toenaderingspogingen tussen filosofie en theologie dreven de twee vakgebieden langzaam maar zeker weer uit elkaar. De dominante ‘christelijke moraal’ werd daarbij in toenemende mate bekritiseerd. Zo ook door Niccolò Machiavelli, die eens niet een theologische, maar een politieke filosofie ontwikkelde. Lees verder

Share

Hadewijch: Middeleeuwse Mystica

       2 april 2013
Hadewijch

Hadewijch was een dertiende-eeuwse dichteres en mystica waarvan het werk behoort tot de canon van de Nederlandse literatuur uit de middeleeuwen. Hadewijch woonde waarschijnlijk in het hertogdom Brabant en er wordt vaak naar haar verwezen als Hadewijch van Antwerpen. Over het leven van Hadewijch is vrijwel niets bekend, maar wat we van haar weten is afgeleid uit haar werk. Lees verder

Share

Introductie van het kanon in de oorlogsvoering

       31 maart 2013
Oudste Europese afbeelding van een kanon, 1326. Bron: Wikimedia Commons

Het kanon werd zeker niet op één plaats tegelijk uitgevonden. In de 13e en 14e eeuw werd er in verschillende werelddelen geëxperimenteerd met buskruit, kogels en ijzeren buizen om een krachtig oorlogswapen te ontwikkelen. De succesvolle introductie van het kanon bracht grote veranderingen met zich mee en wordt beschouwd als een van de uitvindingen die de overgang van middeleeuwen naar vroegmoderne tijd markeert. Lees verder

Share

Discussie over Lijkwade van Turijn laait opnieuw op

       29 maart 2013
12e eeuwse tekening van de begrafenis van Jezus. Het kleed waarop hij ligt vertoont opvallende overeenkomsten met de Lijkwade van Turijn. Bron: Wikimedia Commons

Italiaanse onderzoekers maakten deze week bekend dat de ‘Lijkwade van Turijn’ niet te snel afgeschreven moet worden als een middeleeuwse replica. De wetenschappers concluderen dat ‘het kleed wel degelijk ouder is dan duizend jaar’. Deze nieuwe conclusie haakt in op een discussie die sinds de ontdekking van het doek in Frankrijk in de 14e eeuw gaande is. Lees verder

Share

Thomas van Aquino als christelijke Aristoteles

       28 maart 2013
Thomas van Aquino (Wikimedia)

De pogingen van onder meer Augustinus en Anselmus om filosofie en religie nader tot elkaar te brengen, vond vanaf de 12e eeuw navolging in de zogeheten Scholastiek (circa 1200-1350). In deze periode ontstond bovendien een hernieuwde interesse in het werk van Aristoteles. Zo beweerde de 13e-eeuwse theoloog en filosoof Thomas van Aquino dat hij met behulp van Aristoteles het bestaan van God kon aantonen. Lees verder

Share