Michiel-de-Ruyter-470x352

1500-1700 | Vroegmoderne Tijd

 

 

Na de Middeleeuwen volgt vanaf de zestiende eeuw de Vroegmoderne Tijd. Historici laten deze periode normaal gesproken eindigen bij de negentiende eeuw. Op deze pagina vind je uiteenlopende artikelen over de periode tussen 1500 en 1700.

 

 

Het Ottomaanse Rijk

De Vroegmoderne Tijd begint met enkele belangrijke ontwikkelingen. Binnen een korte periode van ongeveer zestig jaar vindt er een aantal zeer invloedrijke gebeurtenissen plaats. Allereerst wordt in 1453 Constantinopel veroverd door de Ottomanen. Deze verovering betekent het definitieve einde van het Byzantijnse Oost-Romeinse Rijk. De Ottomanen wisten grote delen van het Midden-Oosten en Noord-Afrika te veroveren en het Ottomaanse Rijk bleef bestaan tot na de Eerste Wereldoorlog.

 

Ontdekkingsreizen en slavenhandel

Vervolgens ontdekte Christoffel Columbus in 1492 ‘per ongeluk’ een heel nieuw werelddeel: Amerika. Tijdens de vele ontdekkingsreizen die volgden wisten in eerste instantie voornamelijk Portugal en Spanje hun macht in overzeese gebieden uit te breiden. In de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden werd in 1602 de Verenigde Oostindische Compagnie (VOC) opgericht. De VOC richtte zich op de overzeese handel van de Republiek. In 1621 werd de Westindische Compagnie (WIC) opgericht. De handelsorganisatie kreeg groot aandeel in de Trans-Atlantische slavenhandel.

 

De Reformatie

In 1517 spijkerde de katholieke priester Maarten Luther 95 stellingen op de kerk van Wittenberg, om zijn onvrede tegenover de Rooms-katholieke kerk te uiten. Deze gebeurtenis markeert het begin van de Reformatie, van waaruit het christelijke protestantisme ontstond. Luther kreeg bijval van onder andere de Fransman Johannes Calvijn en de Zwitserse Zwingli.

 

De Tachtigjarige Oorlog

In 1568 begon officieel de Tachtigjarige Oorlog. De Republiek wilde zich, om zowel economische, politieke als religieuze redenen, afscheiden van de Spaanse overheersing van Filips II. Stadhouder Willem van Oranje had de leiding over de opstand, tot hij in 1584 werd vermoord. De Opstand eindigde in 1648 met de Vrede van Münster, waarin de onafhankelijkheid van de Republiek vastgelegd werd.

 

De Wetenschappelijke Revolutie

In de Vroegmoderne Tijd begon zich langzamerhand een verandering te voltrekken op het gebied van de wetenschap. Traditionele, religieuze ideeën over de wereld moesten steeds vaker plaatsmaken voor de moderne wetenschap. De uitvinding van de boekdrukkunst had een grote bijdrage in de verspreiding van modern wetenschappelijk gedachtegoed. Daarnaast hadden ook de astrologie en alchemie invloed op het ontstaan van de Wetenschappelijke Revolutie, omdat zij reeds gebruik maakten van wiskunde om natuurfenomenen te verklaren.

 

De Incacultuur

De Inca’s hadden vanaf de dertiende eeuw veel gebieden veroverd in Zuid-Amerika en genoten een gestructureerd sociaal en economisch leven. In De Europese ontdekkingsreizen hadden grote invloed op de bloeiende Incacultuur. 1572 werd de leider van het Incavolk gegijzeld door de Spanjaarden en de onbekende ziekten die de Europeanen met zich meebrachten maakten vele slachtoffers onder het inheemse volk.

 

Het Chinese keizerrijk

Het Chinese keizerrijk maakte onder de Ming- en Qing-dynastie een grote bloeiperiode door. De Ming-dynastie (1368-1644) kende een zeer goed werkende structuur. Steden groeiden en het Rijk maakte effectief gebruik van zijn handelscontacten met onder andere Europa, Japan en Zuid-Amerika. In de zeventiende eeuw kwam het land in een kleine ijstijd terecht, wat zorgde voor flinke misoogsten. De nieuwe keizers van de Qing-dynastie (1644-1912) konden het Chinese Rijk hier weer overheen brengen, wat leidde tot een nieuwe bloeiperiode.

 

En verder..?

Er gebeurde natuurlijk nog veel meer tussen 1500 en 1700! Op deze pagina vind je artikelen over de meest uiteenlopende onderwerpen die te maken hebben met deze periode. Lees bijvoorbeeld over Admiraal Michiel de Ruyter, de onthoofding van Van Oldenbarnevelt of Virgin Queen Elizabeth.

 

Door: Chris Kienhuis

 

Sir Francis Drake en de Spaanse Armada

       27 mei 2017
Een afbeelding van sir Francis Drake.

“We vonden iets wat op de loden kist leek, zelfde breedte, lengte en hoogte”, vertelt een van de archeologen, “maar dat bleek een stuk beton te zijn. Om gek van te worden.” Amerikaanse archeologen vonden in 2011 voor de kust van Panama twee scheepswrakken van de vloot van de legendarische Britse kapitein Sir Francis Drake. Deze kapitein vaarde als één van de eersten de wereld rond en versloeg de Spaanse Armada in 1588. 

Lees verder

Jodenvervolging in Hongarije

Boedapest Hongarije 1918

Op 27 mei 1529 werden dertig joden op de brandstapel gezet in de Hongaarse stad Perzinok. Het was niet de eerste keer dat de leden van de Joods-Hongaarse gemeenschap met geweld om het leven werden gebracht door de christelijke Hongaren. De joden in Hongarije waren eeuwen daarvoor in Hongarije terecht gekomen en werden meermaals vervolgd. Lees verder

Schloss Freudenstein

    25 mei 2017
Schloss Freudenstein

Schloss Freudenstein in de stad Freiberg (Saksen) bewaard niet alleen nationale schatten maar ook een grote collectie mineralen. Daarnaast is de Technische Universiteit Freiberg gevestigd in de middeleeuwse burcht. Schloss Freudenstein werd in 1168 gebouwd om de zilvermijnen van Freiberg te beschermen. Naderhand kreeg het kasteel allerlei andere functies, zoals een opvanghuis en museum.

Lees verder

Leonardo da Vinci

       23 mei 2017
Leonardo da Vinci

Trending – Onderzoekers hebben in enkele Toscaanse archieven nieuw bewijs gevonden over de identiteit van de moeder van Leonardo da Vinci. Tot nu toe was alleen bekend dat de moeder Catherina heette en dat ze een boerendochter was. In de archieven werden belastingaangiften gevonden waar de echte naam werd onthuld: Catharina di Meo Lippi. Leonardo da Vinci was in de vijftiende eeuw een beroemde wetenschapper en kunstenaar. Nu kennen we hem vooral de beroemde schilderijen, Mona Lisa en het Laatste avondmaal. Lees verder

De slag bij Heiligerlee: begin van 80 jaar opstand

Slag bij Heiligerlee

Heiligerlee 1568 – “…Maakt de Prins toebereidselen ten oorlog, en zijn broer Graaf Lodewijk komt met een leger in de Nederlanden; behaalt eene overwinning op de Spanjaarden, en brengt Alva in Verlegenheid.” De slag bij Heiligerlee was de eerste overwinning van de opstandige Nederlanders tegen Spanje.  Lees verder

21 mei jarig: Filips II

Portretschilderij van Filips II door Antonis Moris, Wikipedia Commons

Filips II volgt in 1556 zijn vader Karel V op en wordt als koning van Spanje, Portugal en delen van Italië de machtigste man van Europa. Hij is daarnaast landsheer van de Nederlanden, maar moet die gebieden na de Nederlandse Opstand afstaan. Spanje bereikt tijdens zijn koningschap het hoogtepunt van zijn macht. Filips II werd geboren op 21 mei 1527 te Valladolid. Lees verder

Verovering van de zilvervloot door Piet Hein

       20 mei 2017
Verovering van de zilvervloot door Piet Hein

Zeehelden – “Piet Hein, zijn naam is klein. Zijn daden benne groot, zijn daden benne groot.” Zijn heldendaad wordt tot de dag van vandaag bezongen. Hij veroverde in 1628 namelijk de Spaanse zilvervloot, met aan boord een lading ter waarde van meer dan 11 miljoen gulden. Piet Hein werd geboren op 25 november 1577 te Rotterdam.  

Lees verder

Onthoofding van Anna Boleyn

Anna Boleyn

Windsor 1536- ”Good Christian people, I am come hither to die, for according to the law, and by the law I am judged to die, and therefore I will speak nothing against it”. Anna Boleyn knielde neer en voelde het koude steen van het hakblok haar gezicht raken. Met een dof geluid raakte haar hoofd de grond. Door het kanonschot wist koning Hendrik VIII dat zijn tweede vrouw was gestorven.

Lees verder