1500-1700

Periode in de geschiedenis van '1500-1700' met berichten over o.a.: VOC, Tachtigjarige Oorlog, WIC, Ontdekkingsreizen, Wetenschappelijke Revolutie, Reformatie, Contrareformatie, Renaissance en nog veel meer.

Bizarre sterfgevallen uit de geschiedenis

       18 mei 2013
De Chinese dichter Li Bai

Uit het eerdere opmerkelijke verhaal over de ‘vijf wreedste executiemethoden uit de geschiedenis‘ bleek al dat er in het verleden veel gruwelijke- en bizarre manieren waren om aan je einde te komen. Voor een vreemde dood zijn echter niet altijd een doodstraf of een executiepeloton vereist. Zo zijn er ook bekende historische figuren die om het leven kwamen als gevolg van een kluis, een kip, brandewijn en het maanlicht. Lees verder

Share

Gestoofde kapoen uit de 17e eeuw

       12 mei 2013
Gestoofde kapoen uit de 17e eeuw

De capuyn of kapoen is een haan die voor de tafel is vetgemest door hem te castreren. Eigenlijk een gekapte haan dus. Het woord ‘kapoen’ stamt volgens de volksetymologie af van het oudere kaphan, vergelijkbaar met het 15e eeuwse kaphun of kaphuhn. Deze Duitsche vormen moeten in 1599 in het Nederlands bekend zijn geweest, want ze komen voor in de volgende vormen: kap-hoen, kaphaen en kappuyn. Kaphaan komt later bij ons voor in een Nederlandse vertaling van Plinius’ Nat. Hist. anno 1610. Onderstaand recept uit 1614 vertaalt de gekapte haan als capuyn. Lees verder

Share

Katten in de spionage en oorlogsvoering

    4 mei 2013
Een strijdwagen met twee zwarte katten, 1909

Dieren maken al eeuwenlang deel uit van de menselijke oorlogsvoering. Zo trok de Carthaagse generaal Hannibal met zijn olifanten de Alpen over, staken de Grieken varkens in brand om hun vijanden in verwarring te brengen en de gebruikten de Sovjets honden met explosieven als anti-tank wapens. Wat veel mensen echter niet weten is dat ook katten een lange traditie hebben op het gebied van spionage en oorlogsvoering. Lees verder

Share

2 mei jarig: Alessandro Scarlatti

    2 mei 2013
Alessandro Scarlatti op een afbeelding uit de 18e eeuw. Bron: Wikimedia Commons

De muziek van de Italiaanse componist Alessandro Scarlatti wordt wel eens gezien als de belangrijkste link tussen de voorzichtige ‘nieuwe muziek’ van de 17e eeuw en de klassieke school van de 18e eeuw, die later resulteerde in muziek als die van Wolfgang Amadeus Mozart. Alessandro Scarlatti werd geboren op 2 mei 1660 in Palermo. Lees verder

Share

Hoe de Indianen ontdekten dat de Spanjaarden sterfelijk waren

       27 april 2013
'Agueybana begroet Juan Ponce de León' door Agustin Anavitate

De aankomst van de eerste Europeaanse kolonisten in Amerika betekende een waar spektakel voor de inheemse bewoners. De blanke mannen met hun grote schepen, briesende paarden en vuurspuwende wapens moesten wel goden zijn, zo redeneerden de Indianen. Na enkele jaren van gruwelijke uitbuiting begonnen sommige stamleden echter te twijfelen aan deze onschendbare status van de Spanjaarden. Maar hoe test je de onsterfelijkheid van een ‘god’? Lees verder

Share

25 april jarig: Oliver Cromwell

    25 april 2013
Oliver Cromwell

Nadat Oliver Cromwell de Engelse koning Karel I laat onthoofden wordt hij het staatshoofd van het Engelse Gemenebest. Als leider van de republikeinse troepen in de Engelse Burgeroorlog (1642 – 1651) brengt hij een einde aan de monarchie en zet hij de parlementaire republiek op. Oliver Cromwell werd geboren op 25 april 1599.

Lees verder

Share

24 april jarig: Willem van Oranje

    24 april 2013
Willem van Oranje

“Ik zal de eer, het geloof, de wet van God, van de koning, van mijn vrienden en mij handhaven.” Het is de lijfspreuk van Willem ‘de Zwijger’, die als raadgever verbonden is aan de hofhouding van Karel V en zijn opvolger Filips II. Toch zal hij de geschiedenisboeken ingaan als voortrekker van de Nederlandse Opstand en Vader des Vaderlands. Willem van Oranje werd geboren op 24 april 1533. Lees verder

Share

21 april jarig: Jan van Riebeeck

    21 april 2013
21 april jarig: Jan van Riebeeck

De eerste Europese nederzettingen in het zuidelijkste deel van Afrika zijn in 1652 gesticht door een delegatie uit de Republiek onder leiding van Jan van Riebeeck. Nog vaak wordt Van Riebeeck gezien als de grondlegger van de latere blanke boerenbevolking in Zuid-Afrika. Johan Anthoniszoon van Riebeeck werd geboren op 21 april 1619 in Culemborg. Lees verder

Share

Baruch Spinoza en de irrelevantie van religie

       18 april 2013
Baruch Spinoza

Kort nadat René Descartes met de verspreiding van zijn rationele denkbeelden de basis legde voor de moderne filosofie, diende de volgende grote denker zich alweer aan. De Nederlandse filosoof en wiskundige Baruch Spinoza volgde Descartes in veel van zijn ideeën, maar ontwikkelde op zijn beurt een geheel eigen visie op de wereld, een visie waarin religie plotseling volledig irrelevant was geworden. Lees verder

Share

18 april jarig: Lucrezia Borgia

    18 april 2013
18 april jarig: Lucrezia Borgia. Bron: Wikimedia Commons

Lucrezia Borgia was de onwettige dochter van Paus Alexander VI en zijn minnares Vannozza Cattanei. Destijds werd er veel gerept over incestueuze handelingen van Borgia met haar vader en broer. Waarschijnlijk zijn deze verhalen door tijdgenoten aangedikt vanwege de beroemdheid en macht van de familie Borgia. Lucrezia Borgia werd geboren op 18 april 1480 het Italiaanse Subiaco.   Lees verder

Share

15 april jarig: Catharina I van Rusland

    15 april 2013
Catharina I van Rusland

Marta Skavronskaja is van zeer lage afkomst, maar heeft na een aaneenschakeling van onfortuinlijke gebeurtenissen het geluk de aandacht te trekken van de Russische tsaar Peter de Grote. Ze wordt zijn tweede echtgenote en gaat uiteindelijk de geschiedenis in als de eerste vrouw die regeerde over het Russische Keizerrijk. Catharina I van Rusland werd geboren op 15 april 1684. Lees verder

Share

14 april jarig: Christiaan Huygens

    14 april 2013
Caspar Netscher, Christiaan Huygens (1671)

Hoewel hij voorbestemd is voor een diplomatieke carrière, wijdt Christiaan Huygens zijn leven liever aan de natuur- en wiskunde. Door zijn vele waarnemingen en uitvindingen – de bekendste daarvan het slingeruurwerk – ontwikkelt hij zich tot een van de leidende figuren van de 17e-eeuwse wetenschap. Christiaan Huygens werd geboren op 14 april 1629 in Den Haag. Lees verder

Share

12 april jarig: Edward de Vere

    12 april 2013
Edward de Vere (Wikimedia)

Romeo & Julia, Macbeth en Hamlet. Het zijn wereldberoemde werken van Shakespeare. Volgens sommige historici is het werk van de mogelijk analfabetische Shakespeare in werkelijkheid misschien wel van de hand van Edward de Vere, een 16e-eeuwse dichter en toneelschrijver. Edward de Vere werd geboren op 12 april 1550 in Castle Hedingham. Lees verder

Share

René Descartes: de methodische twijfelaar

       11 april 2013
René Descartes (1596-1650)

In de 16e eeuw resulteerden ontwikkelingen als de Copernicaanse wending, de Reformatie en een reeks godsdienstoorlogen in onzekerheid, twijfel en scepticisme. Niet alleen het bestaan van God werd betwijfeld, ook de capaciteiten van de menselijke rede werden steeds kritischer beschouwd. Aan het begin van de 17e eeuw stond een Franse filosoof op die vanuit dit scepticisme een nieuw filosofisch systeem probeerde te ontwikkelen: René Descartes.

Lees verder

Share

Tentoonstelling ‘In Vredesnaam’ in Centraal Museum Utrecht

             11 april 2013
Allegorie op de Vrede van Utrecht-Rastatt. Te zien in het Centraal Museum. Bron: Centraal Museum Utrecht

De tentoonstelling ‘In Vredesnaam’ biedt een historische achtergrond bij de viering van 300 jaar Vrede van Utrecht in 2013. Deze ‘Vergeten Vrede’ is in Nederland relatief onbekend, maar in het buitenland staat de stad Utrecht juist bekend vanwege deze belangrijke onderhandelingen. De internationale historische tentoonstelling ‘In Vredesnaam’ toont waarom de vrede zo belangrijk is in de wereldgeschiedenis en waarom het de stad Utrecht wereldfaam bezorgde. Lees verder

Share

Hanno: de opzienbarende olifant van paus Leo X

       10 april 2013
The Pope's Elephant

In februari 2013 kreeg de Franse president François Hollande tijdens een bezoek aan Mali een kameel cadeau, als dank voor de militaire steun die Frankrijk had geboden in de strijd tegen moslimrebellen. Het schenken van grote dieren als ‘diplomatieke cadeaus’ was eeuwen geleden nog iets gebruikelijker. Eén van de bekendste voorbeelden hiervan is de olifant Hanno, die in de 16e eeuw cadeau werd gedaan aan paus Leo X. Lees verder

Share