Na de Middeleeuwen volgt vanaf de zestiende eeuw de Vroegmoderne Tijd. Historici laten deze periode normaal gesproken eindigen bij de negentiende eeuw. Op deze pagina vind je uiteenlopende artikelen over de periode tussen 1500 en 1700.

 

 

Het Ottomaanse Rijk

De Vroegmoderne Tijd begint met enkele belangrijke ontwikkelingen. Binnen een korte periode van ongeveer zestig jaar vindt er een aantal zeer invloedrijke gebeurtenissen plaats. Allereerst wordt in 1453 Constantinopel veroverd door de Ottomanen. Deze verovering betekent het definitieve einde van het Byzantijnse Oost-Romeinse Rijk. De Ottomanen wisten grote delen van het Midden-Oosten en Noord-Afrika te veroveren en het Ottomaanse Rijk bleef bestaan tot na de Eerste Wereldoorlog.

 

Ontdekkingsreizen en slavenhandel

Vervolgens ontdekte Christoffel Columbus in 1492 ‘per ongeluk’ een heel nieuw werelddeel: Amerika. Tijdens de vele ontdekkingsreizen die volgden wisten in eerste instantie voornamelijk Portugal en Spanje hun macht in overzeese gebieden uit te breiden. In de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden werd in 1602 de Verenigde Oostindische Compagnie (VOC) opgericht. De VOC richtte zich op de overzeese handel van de Republiek. In 1621 werd de Westindische Compagnie (WIC) opgericht. De handelsorganisatie kreeg groot aandeel in de Trans-Atlantische slavenhandel.

 

De Reformatie

In 1517 spijkerde de katholieke priester Maarten Luther 95 stellingen op de kerk van Wittenberg, om zijn onvrede tegenover de Rooms-katholieke kerk te uiten. Deze gebeurtenis markeert het begin van de Reformatie, van waaruit het christelijke protestantisme ontstond. Luther kreeg bijval van onder andere de Fransman Johannes Calvijn en de Zwitserse Zwingli.

 

De Tachtigjarige Oorlog

In 1568 begon officieel de Tachtigjarige Oorlog. De Republiek wilde zich, om zowel economische, politieke als religieuze redenen, afscheiden van de Spaanse overheersing van Filips II. Stadhouder Willem van Oranje had de leiding over de opstand, tot hij in 1584 werd vermoord. De Opstand eindigde in 1648 met de Vrede van Münster, waarin de onafhankelijkheid van de Republiek vastgelegd werd.

 

De Wetenschappelijke Revolutie

In de Vroegmoderne Tijd begon zich langzamerhand een verandering te voltrekken op het gebied van de wetenschap. Traditionele, religieuze ideeën over de wereld moesten steeds vaker plaatsmaken voor de moderne wetenschap. De uitvinding van de boekdrukkunst had een grote bijdrage in de verspreiding van modern wetenschappelijk gedachtegoed. Daarnaast hadden ook de astrologie en alchemie invloed op het ontstaan van de Wetenschappelijke Revolutie, omdat zij reeds gebruik maakten van wiskunde om natuurfenomenen te verklaren.

 

De Incacultuur

De Inca’s hadden vanaf de dertiende eeuw veel gebieden veroverd in Zuid-Amerika en genoten een gestructureerd sociaal en economisch leven. In De Europese ontdekkingsreizen hadden grote invloed op de bloeiende Incacultuur. 1572 werd de leider van het Incavolk gegijzeld door de Spanjaarden en de onbekende ziekten die de Europeanen met zich meebrachten maakten vele slachtoffers onder het inheemse volk.

 

Het Chinese keizerrijk

Het Chinese keizerrijk maakte onder de Ming- en Qing-dynastie een grote bloeiperiode door. De Ming-dynastie (1368-1644) kende een zeer goed werkende structuur. Steden groeiden en het Rijk maakte effectief gebruik van zijn handelscontacten met onder andere Europa, Japan en Zuid-Amerika. In de zeventiende eeuw kwam het land in een kleine ijstijd terecht, wat zorgde voor flinke misoogsten. De nieuwe keizers van de Qing-dynastie (1644-1912) konden het Chinese Rijk hier weer overheen brengen, wat leidde tot een nieuwe bloeiperiode.

 

En verder..?

Er gebeurde natuurlijk nog veel meer tussen 1500 en 1700! Op deze pagina vind je artikelen over de meest uiteenlopende onderwerpen die te maken hebben met deze periode. Lees bijvoorbeeld over Admiraal Michiel de Ruyter, de onthoofding van Van Oldenbarnevelt of Virgin Queen Elizabeth.

 

Door: Chris Kienhuis

 

Uitvindingen van Leonardo da Vinci

          23 februari 2015
Da Vinci vleugels

Leonardo da Vinci, een boegbeeld van de Renaissance. Deze ‘homo universalis’ (1452-1519) heeft bijzondere uitvindingen gedaan, vaak ver hun tijd vooruit. Zijn ideeën werden door velen als onmogelijk geacht. Zo heeft Da Vinci een duikpak ontworpen, compleet met luchttank, en verschillende vliegmachines. Lees verder

Vrede van Westminster

De 'Gouden Leeuw' tijdens de Slag om Texel 1673

Op 19 februari 1674 sluiten Nederland en Engeland de Vrede van Westminster. Hiermee komt een einde aan de Derde Engels-Nederlandse Oorlog. Als gevolg van dit verdrag valt New York in handen van de Engelsen. Lees verder

Koffie: een opwindende ontstaansgeschiedenis

       13 februari 2015
Koffie: een opwindende ontstaansgeschiedenis

Goede kans dat je vanmorgen de deur niet uitgegaan bent zonder je dagelijkse kop koffie. Koffie is -naast thee- de populairste drank van Nederland. De VOC was belangrijk in de handel en verspreiding van koffie over de hele wereld, maar de uitvinding van koffie hebben we te danken aan de Arabieren.
Lees verder

Admiraal Michiel de Ruyter op (zelfmoord)missie

    6 februari 2015
Admiraal Michiel de Ruyter op (zelfmoord)missie

29 Januari ging de epische avonturenfilm over Michiel de Ruyter in première. De film brengt de laatste 25 jaar van zeeheld De Ruyter in beeld. In het begin van de film wordt De Ruyter aangesteld als opperbevelhebber van de Nederlandse vloot. Maar liefst vijf grote zeeslagen uit zijn carrière – waaronder bijvoorbeeld de befaamde Tocht naar Chatham – zijn op spectaculaire wijze verfilmd. Ook is er ruimte voor de nodige politieke intrige. Gesuggereerd wordt dat één van die intriges uiteindelijk leidde tot de dood van Michiel de Ruyter. Lees verder

Nieuw-Amsterdam krijgt stadsrechten

Nieuw-Amsterdam krijgt stadsrechten

Nieuw-Amsterdam 1653 – Nieuw-Amsterdam krijgt om de economie te bevorderen stadsrechten. De stadsherberg wordt hiervoor omgebouwd tot ‘Stadt Huys’. Het nieuwe stadsbestuur begint onmiddellijk met de bouw van een omheining van de stad, als bescherming tegen de Engelsen. Lees verder

Zeeslag bij Reimerswaal tijdens de Tachtigjarige Oorlog

Zeeslag bij Reimerswaal tijdens de Tachtigjarige Oorlog

Reimerswaal 1574 – Wanneer de oorlogsschepen van de Spanjaarden en Geuzen elkaar naderen zijn het de Spanjaarden die als eerste vuren: talloze geuzen sterven en admiraal Boisot verliest een oog. De Geuzen komen vervolgens terug en weten 15 van de 75 Spaanse schepen te doen zinken en minimaal 1.200 Spanjaarden te doden: de Geuzen winnen de zeeslag bij Reimerswaal.

Lees verder

Miguel de Cervantes en zijn Don Quichot

       28 januari 2015
Miguel de Cervantes en zijn Don Quichot

Archeologen stuitten gisteren op een graf dat mogelijk toebehoort aan de beroemde Spaanse schrijver Miguel de Cervantes, auteur van Don Quichot. In wat eerst een klooster was vonden de onderzoekers een doodskist met zijn initialen. Omdat al bekend was dat de schrijver ergens in het klooster begraven moest liggen, werd het verband snel gelegd.
Lees verder

Het ei van Columbus was niet van Columbus

    28 januari 2015
Het ei van Columbus was niet van Columbus

De meeste mensen weten dat Christoffel Columbus in 1492 dacht dat hij de vaarroute naar India ontdekt had. Hij noemde de inwoners van Amerika daarom Indianen. Minder bekend is wat Columbus met het spreekwoordelijke ei te maken heeft. Soms denken mensen wel eens dat het iets met de ontdekking van Amerika te maken moet hebben. Maar niets is minder waar. De uitdrukking heeft te maken met een echt ei. In het algemeen wordt het verhaal van ‘het ei van Columbus’ verteld als voorbeeld van vindingrijkheid en creativiteit. Er is zelfs een merknaam ‘Ei van Columbus’ dat verwijst naar ingewikkelde puzzels. Waar komt ‘het ei van Columbus’ vandaan? Lees verder