Dore_London

1700-1800 | 18e eeuw

 

De achttiende eeuw was er één van politieke onrust. De traditionele Europese bestuursvormen kwamen onder grote druk te staan dankzij de moderne idealen van de Verlichting. Lees op deze pagina meer over de Verlichting, de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog, de Industriële Revolutie en de Franse Revolutie.

 

De Verlichting

De achttiende eeuw werd de ‘Age of Reason’ genoemd. De eeuw dankt deze naam aan de opkomende wetenschap en het gebruik van het verstand boven het vasthouden aan traditioneel religieuze ideeën. Belangrijke filosofen als Montesquieu en Descartes konden vanuit de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden relatief eenvoudig hun gedachtegoed verspreiden, omdat in de Republiek een zekere mate van persvrijheid bestond.

 

Slavenhandel duurt voort

In de achttiende eeuw was de slavenhandel in Amerika op zijn hoogtepunt. Men schat dat er binnen de Trans-Atlantische slavenhandel ongeveer 12 miljoen Afrikanen als slaaf verkocht zijn in Amerika. De afschaffing van de slavernij in Nederland zou nog tot 1863 op zich laten wachten.

 

Agrarische Revolutie

De Agrarische Revolutie is een van de ontwikkelingen die heeft bijgedragen aan het ontstaan van de West-Europese Industriële Revolutie. De Agrarische Revolutie ontstond in Engeland, alwaar het middeleeuwse drieslagstelsel vervangen werd door het efficiëntere vierslagstelsel. Nu werd de landbouwgrond niet meer opgedeeld in drie zones, maar in vier zones. In plaats van dat een deel van het land braak lag, wisselden de boeren hun teelt af. Hierdoor bleef de grond vruchtbaar. Daarnaast vonden nieuwe gewassen als maïs en aardappelen hun weg naar de Engelse landbouw. Ook droeg de vervanging van ossen door paarden als ploegdieren bij aan een vergrote productie.

 

Industriële Revolutie

Met de Industriële Revolutie wordt de overgang van handmatige productie naar het werken met machines bedoeld. Deze omwenteling begon in Engeland omstreeks 1750 en had grote invloed op zowel de economie als het dagelijks leven van de gewone burger. Voor het eerst ontstonden fabrieken waar arbeiders – ook kinderen – onder zware omstandigheden uren achter elkaar moesten werken. Arbeid was zeer goedkoop en het aanbod groot, wat de fabriekseigenaren een zeer machtige positie gaf; een luie werknemer was zo vervangen.

 

De Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog

De Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog (1775-1783) was de oorlog tussen Engeland en haar koloniën in Noord-Amerika. In Engeland waren enkele wetten aangenomen die zeer ongunstig waren voor de Amerikaanse koloniën. Hun slogan was:

“no taxation without representation”

Dit omdat de Engelse overheid hoge belastingen hief in Amerika zonder dat de koloniën enige inspraak hadden in het bestuur. Dertien koloniën besloten zich tegen de belastingen af te zetten. Zij wisten zich af te scheiden van Engeland en sloten zich aaneen in de Verenigde Staten van Amerika, met George Washington als hun eerste president.

 

Absolutisme wordt verlicht despotisme

Vanaf halverwege de zeventiende eeuw werden verschillende Europese landen geregeerd door een absoluut vorst. Deze vorst werd niet door wetten in zijn doen en laten beperkt en kon volledig naar eigen wil handelen. Lodewijk XIV, de ‘zonnekoning’, is het bekendste voorbeeld van een absoluut vorst. In de loop van de achttiende eeuw maakte de absolute vorst in sommige gebieden plaats voor een verlicht despoot. Een bekend voorbeeld is Frederik de Grote van Pruisen. De verlicht despoot handelde nog steeds alleen,  maar hield meer rekening met de belangen van het volk.

 

De Franse Revolutie

In Frankrijk leidde onvrede onder de lage adel over hun geringe inspraak op de wetgeving tot de Franse Revolutie. De opstand leidde tot de afschaffing van de Franse monarchie en het begin van de Eerste Franse Republiek. Naast de onvrede van de lage adel speelden ook de grote klassenverschillen, het bankroet van de staat en landelijke hongersnood een rol in het ontstaan van de revolutie. De bestorming van de Bastille in 1789 wordt gezien als het symbolische begin van de Franse Revolutie.

 

Door: Chris Kienhuis

Het schuttersgilde: een Nederlandse traditie

       9 juni 2016
Het schuttersgilde: een Nederlandse traditie

De nationale politie heeft zich enorm ontwikkeld sinds zijn ontstaan in 1810. Samen met minister Van der Steur besloten zij dat de politie een uitschuifbare wapenstok krijgt vanaf 2018, maar niet de geteste taser en spijkermat. Voor de tijd van de nationale politie kreeg men geen mooie gestandaardiseerde uitrusting van de overheid. Voordat Napoleon een nationale politie verplicht maakte, droeg het lokale schuttersgilde de verantwoordelijkheid voor de bescherming van de lokale orde. Lees verder

De specialistische muziek van de Japanse geisha

       6 juni 2016
De specialistische muziek van de Japanse geisha

stempels-themamaanden-ig-juni2 muziekDe ontwikkeling van muziek buiten Europa heeft tot hele andere kunstvormen geleid. In Japan bestaat er een speciale vorm van muziek die alleen door geisha’s wordt gespeeld. Deze goed opgeleide gastvrouwen kennen een muzikale traditie die eeuwen teruggaat. Lees verder

Geschiedenis van de suiker

       24 mei 2016
suiker

Coca Cola kan geen frisdrank meer maken door een suikertekort. Dat is ontstaan doordat suikerboeren zich moeten houden aan maximumprijzen. Suiker wordt vandaag de dag veel gebruikt, maar wanneer gebruikten mensen het voor het eerst? En hoe zag de verspreiding van het product er door de eeuwen heen uit?

Lees verder

Hoe werd nieuws verspreid voor de tijd van krant en internet?

       23 mei 2016
Hoe werd nieuws verspreid voor de tijd van krant en internet?

Men blijft tegenwoordig op de hoogte van het laatste nieuws door de vele nieuwssites op internet af te struinen, of door de krant te lezen die aan huis wordt afgeleverd. Wat doe je als je tot beide geen toegang hebt? Een man in Liberia geeft mensen zonder internet en krant het nieuws via een krijtbord midden op straat. Voor de verspreiding van de krant in de 17e eeuw werd nieuws onder andere opgehangen en voorgelezen. Lees verder

Thomas Jefferson (1801-1809)

          18 mei 2016
Thomas Jefferson (1801-1809)

Op 14 mei 2016 is er een haarlok van de Amerikaanse oud-president Thomas Jefferson (1743-1826) verkocht voor ruim zesduizend euro. Het gaat om veertien haren van Jefferson. De haren zijn door zijn persoonlijke arts van zijn hoofd geknipt na zijn dood op 4 juli, 1826. Thomas Jefferson was de derde president van de VS en tevens ook één van de ‘Founding Fathers’ van het land.

Lees verder

Mager onthaal voor grootse ceremonie Napoleon

Mager onthaal voor grootse ceremonie Napoleon

Parijs 1804  – Tussen de religieuze en de grondwettelijke handelingen door hadden zowel de paus als Napoleon moeite om bij de les te blijven. Het publiek kon niets volgen van de plechtigheden in de Notre-Dame en nam het  goed van de broodjes. Iedereen wachtte op het moment waarop Napoleon zichzelf en zijn vrouw Josephine de Beauharnais tot keizer en keizerin van Frankrijk zou kronen.

Lees verder

Dordt in Stoom: Dordrecht en stoommachines

          13 mei 2016
Dordrecht

Dit jaar wordt er in mei voor de 17e keer het evenement ‘AD: Dordt in Stoom’ gehouden. Het is het grootste stoomevenement in Europa, dat in Dordrecht plaatsvindt. Het evenement wordt georganiseerd door de stichting Dordt in Stoom. Gedurende drie dagen zijn er vele stoommachines in actie te zien in de historische binnenstad.

Lees verder

Transgenders: van de oudheid tot aan de 18e eeuw

    13 mei 2016
Transgenders: van de oudheid tot aan de 18e eeuw

In, maar ook buiten de Verenigde Staten is er een hoop commotie ontstaan door een nieuwe wet in North Carolina, die transgenders verplicht het toilet te gebruiken dat bij hun geboortegeslacht hoort. Het Witte Huis is inmiddels een rechtsprocedure gestart om de invoering van de wet te voorkomen. Transgenders hebben een lange geschiedenis, die verder terugloopt dan dat vaak vermoedt wordt.

Lees verder