800px-Curtain_germany

1946-2000 | Wederopbouw & Koude Oorlog – door Vincent de Groot

 

Met het eindigen van de Tweede Wereldoorlog moesten nieuwe verhoudingen in de wereld bepaald worden. Al snel kwamen de grootmachten de Sovjet-Unie en de Verenigde Staten ideologisch lijnrecht tegenover elkaar te staan. De Koude Oorlog had grote invloed op de politieke en sociale verhoudingen van over de hele wereld.

 

Ideologische strijd: communisme vs. kapitalisme

De kapitalistische Verenigde Staten konden niet meer verschillen van de communistische Sovjet-Unie. De Verenigde Staten waren bang voor de invloed van Sovjetleider Josef Stalin, die zijn communistische ideologie steeds verder over Europa verspreidde. De spanningen die volgden zouden aanhouden tot het eind van de twintigste eeuw.

 

Het IJzeren Gordijn

Het IJzeren Gordijn markeerde de onzichtbare lijn die dwars door Oost-Europa liep. Links van deze lijn lagen de kapitalistische West-Europese landen, rechts van de lijn lagen de landen die zich onder invloedssfeer van de Sovjet-Unie bevonden. In 1961 werd de Berlijnse Muur gebouwd, het symbool voor de scheiding tussen West en Oost tijdens de Koude Oorlog.

 

Apartheid in Zuid-Afrika

In 1948 werd in Zuid-Afrika officieel de apartheid ingevoerd. Het doel van de apartheid was het bevestigen en behouden van de blanke dominantie in het land. De Zuid-Afrikaanse bevolking werd opgedeeld in drie groepen: blanken, zwarten en gekleurden. De belangrijkste strijder tegen de apartheid was Nelson Mandela. Nadat hij in 1990 vrijkwam na een gevangenschap van zeventien jaar, kreeg zijn politieke partij de macht over Zuid-Afrika en schafte hij de apartheid af. In 1993 ontving hij de Nobelprijs voor de Vrede.

 

De Koreaoorlog

In 1950 leidden de ideologische spanningen tussen Oost en West voor het eerst tot een militair conflict. Noord-Korea, gesteund door de communistische Sovjet-Unie en China, viel het door de Verenigde Staten gesteunde Zuid-Korea binnen. Na de dood van Stalin in 1953 werd er een staakt-het-vuren tussen beide landen getekend. Officieel is er nooit vrede gesloten tussen beide landen.

 

Dekolonisatie onder druk van de Verenigde Staten

De Verenigde Staten voerden na de Tweede Wereldoorlog een beleid van dekolonisatie. In ruil voor financiële hulp moesten Europese mogendheden hun koloniën opgeven. Dit betekende het begin van de onafhankelijkheidsoorlog van Nederlands-Indië en de dekolonisatie van vele gebieden in Azië, Afrika en het Midden-Oosten.

 

De Vietnamoorlog

De Vietnamoorlog speelde zich af tussen 1955 en 1975 tussen het communistische Noord-Vietnam en het kapitalistische Zuid-Vietnam. In eerste instantie stuurde de Verenigde Staten alleen militaire ‘adviseurs’, maar na loop van tijd werden ook wapens en manschappen gestuurd om mee te vechten. Amerika wist de oorlog niet te winnen en moest zich neerleggen bij de hereniging van het noorden en het zuiden in de Socialistische Republiek Vietnam.

 

Seksuele Revolutie

Rond de jaren zestig begonnen traditionele opvattingen over seks te veranderen. De uitvinding van de anticonceptiepil aan het begin van de jaren zestig heeft hier een grote bijdrage aan geleverd. De relatie tussen seks en het huwelijk werd losser, het werd langzamerhand steeds normaler om seks los van liefde te zien. De Seksuele Revolutie werd onder andere gedragen door de hippiebewegingen in de Verenigde Staten en West-Europa, die zich afzetten tegen de kapitalistische en materialistische maatschappij.

 

Dreiging van een kernoorlog

De constante dreiging tussen de VS en de Sovjet-Unie leidde tot een (kern)wapenwedloop. Beide grootmachten probeerden de ander te overtreffen in het maken en testen van atoombommen. Zowel in de VS als in Europa vonden vele protesten plaats tegen het gebruik van dergelijke wapens.

 

De Koude Oorlog ten einde

In 1989 viel de Berlijnse Muur en viel het communistische Oostblok uiteen. De glasnost (openheid) van Gorbastjov droeg bij aan de vredesonderhandelingen tussen de Sovjet-Unie en de Verenigde Staten. In 1991 viel de Sovjet-Unie uiteen, wat wordt gezien als het officiële einde van de Koude Oorlog. In vrijwel alle Oostbloklanden werd het communisme afgeschaft.

 

Veranderingen in Nederland

Vanaf de jaren zestig vonden er belangrijke veranderingen plaats in de Nederlandse samenleving. Met name de ontzuiling had grote invloed op het dagelijks leven van de gewone man. Daarnaast kende Nederland vanaf de jaren zestig grote economische voorspoed, wat de burger veel meer vrije tijd gaf. Tevens droeg de komst van Marokkaanse, Turkse en Zuid-Europese gastarbeiders vanaf de jaren zestig bij aan de ontwikkeling van de Nederlandse multiculturele samenleving.

 

En verder?

De Koude Oorlog is nog veel complexer en groter dan in het kort uitgelegd kan worden. Daarnaast vonden er tussen 1945 en 2000 nog veel meer belangrijke gebeurtenissen plaats. Lees op deze pagina bijvoorbeeld over de Israel en Palestina, Mao en de Culturele Revolutie, Chinese staatsman Deng Xiaoping, de Tweede Feministische Golf en de Verzuiling.

 

Door: Chris Kienhuis

Het moordproces tegen O.J. Simpson

             16 augustus 2017
O.J Simpson

Historisch schandaal – Voormalig American Football-speler en acteur O.J. Simpson komt dit jaar mogelijk vervroegd vrij. Simpson werd in 2008 veroordeeld tot 33 jaar celstraf wegens een gewapende beroving en kidnapping. In 1994 werd hij wereldnieuws doordat hij vervolgd werd voor de moord op zijn ex-vrouw en haar vriend. De zaak was vooral geruchtmakend vanwege de enorme mediapubliciteit, de mogelijke blunders bij het proces, en de schuldvraag die Amerika in tweeën verdeelde. Lees verder

Elvis Presley, the king of rock-‘n-Roll

       16 augustus 2017
Elvis Presley

Een porseleinen kroon en een afdruk van het gebit van Elvis Presley gingen in 2012 in Engeland onder de hamer. De tand en het gipsmodel werden, vlak voordat The King doorbrak, gemaakt door zijn tandarts Henry J Weiss. Elvis Presley werd op 8 januari 1935 geboren in Tupelo in Mississipi.

Lees verder

Verzoener christelijke groeperingen frère Roger vermoord

frère roger

Taizé 2005 – “Ik bracht in mijzelf een verzoening tot stand tussen het geloof van mijn oorsprong, het protestantisme, en het mysterie van het katholieke geloof, zonder de verbondenheid met wie dan ook te verbreken.” Frère Roger was theoloog, verzetsheld en oprichter van de Taizégemeenschap. De verzoening tussen de gescheiden kerken die hij nastreefde kostte hem zijn leven op 16 augustus 2005.  Lees verder

India en Pakistan zeventig jaar onafhankelijk

    14 augustus 2017
India en Pakistan zeventig jaar onafhankelijk

Trending – In de nacht van 14 op 15 augustus 1947 maakte Brits-Indië zich los van Groot-Brittannië. De voormalige kolonie werd opgesplitst in twee landen: India en Pakistan. Heftige oorlogen tussen de twee landen volgden en tot op de dag van vandaag is de sfeer gespannen.

Lees verder

Roswell incident

          14 augustus 2017
Krantenkop uit 1947 met een bericht over de 'Flying Saucer' van Roswell

Mysterie – Zo’n zeventig jaar geleden stortte er nabij het plaatsje Roswell in New Mexico een UFO neer. Al snel werd het onbekende vliegende object in de media omschreven als een buitenaards toestel, maar de Amerikaanse luchtmacht beweerde dat het slechts ging om een neergestorte weerballon. Sindsdien is het ‘Roswell incident’ uitgegroeid tot een van de grootste mysteries uit de geschiedenis.
Lees verder

De Amsterdam ArenA

Openingswedstrijd Ajax in de Amsterdam ArenA 1996

Op 14 augustus 1996 werd de Amsterdam ArenA geopend. Jarenlang overleg over de bouw van het stadion leidde uiteindelijk tot de bouw in 1993. Na slechts drie jaar opende de ArenA zijn deuren. De ArenA is niet alleen het thuisstadion van Ajax, maar doet ook dienst als wedstrijdstadion bij belangrijke interlands en diverse evenementen.

Lees verder

Biografie van Jorge Zorreguieta

          9 augustus 2017
Maxima Zorreguieta (rechtsboven) met haar vader Jorge Zorreguieta en haar broers en zuster, 1986 (bron: gahetna.nl / Nationaal Archief)

Op 8 augustus 2017 overleed Jorge Zorreguieta op 89-jarige leeftijd. De vader van koningin Máxima was van 1976 tot 1981 staatssecretaris en minister van Landbouw onder Jorge Videla, wiens dictatoriale regime aan 30.000 Argentijnen het leven kostte. Als gevolg was hij altijd omstreden in Nederland, waar diverse keren aangifte tegen hem is gedaan. Lees verder

Grootste treinoverval ooit

Het verhaal rond The Great Train Robbery

Londen 1963- Weglopen van een treinoverval met £2.6 miljoen is niet zomaar iets. Bruce Reynolds en zijn bemanning slaagde erin deze buit eigen te maken, vrijwel geheel zonder geweld. Op 8 augustus 1963 overvielen zij een trein, een overval die voor altijd bekend zou staan als ‘The Great Train Robbery’.

Lees verder